رحیم ملکنیا، عضو هیئت علمی گروه جنگلداری دانشکده منابع طبیعی دانشگاه لرستان، در نشست هماندیشی مبانی و شاخصهای حفظ، احیا و مدیریت پایدار جنگلهای هیرکانی گفت واژههای علمی باید دقیق به کار بروند. «طرح جنگلداری» تعریف، عناصر و الزامات مشخصی دارد و بهکارگیری مبهم آن سردرگمی میسازد. عنوان نشست بر حفظ، احیا و مدیریت پایدار تأکید دارد، اما باید روشن شود این هدفها با چه ابزاری محقق میشوند.
اگر به الزام مدیریتی قرار است درختی از جنگل خارج شود، مبنای علمی، ضرورت و شیوه آن باید شفاف باشد. نمیتوان فقط بهدلیل ناممکن بودن یک رویکرد در شرایط فعلی، برداشت را ضرورت قطعی دانست. باید معلوم باشد برداشت چه هدفی دارد، در افق چند سال چه برنامهای برایش هست، در پنج سال آینده چه میزان چوب در اختیار است، چه میزان برداشت میشود، در چه مسیری مصرف میشود و پیامدهایش چطور مدیریت میشود.
ملکنیا گفت سازمان منابع طبیعی باید اهمیت جنگلهای شمال را برای حکمرانان و سیاستگذاران تبیین کند. هیرکانی بخش ارزشمند و محدود سرزمین است و برای نگهداشتنش باید هزینه کرد. ارزش جنگل فقط وقتی نیست که ثروت ریالی یا محصول بازاری بسازد؛ بسیاری از ارزشهایش در قالب درآمد محاسبه نمیشوند. گامهای اجرایی طرحهای جدید هنوز روشن نیست و جزئیات باید شفاف و قابل ارزیابی باشد. اگر مشارکت مردم پایه مدیریت جدید است، باید در سیاستگذاری، مطالعه و اجرا جایگاه واقعی داشته باشد، نه فقط در متن برنامهها.
او خواست اجزا، اهداف و شیوه ارزیابی طرحهای مدیریت جنگل و طرح جنگلداری اجتماعی زاگرس برای جامعه علمی مشخص شود تا کارشناسان بتوانند درباره قوت و ضعف اظهارنظر کنند. نقش سازمان منابع طبیعی، پیوند انتظار جامعه با سیاستگذاران است: منابع طبیعی ارزشمند الزاماً ثروت بازاری نمیسازند و بهخاطر نقششان در حیات و پایداری سرزمین باید حفظ شوند. حفاظت از هیرکانی نباید به علاقه، تعصب یا ارزش اقتصادی محدود شود و باید بر نقش حیاتی و ارزش اکولوژیک استوار باشد.
منبع: خبرگزاری تسنیم، ۲۵ شهریور ۱۴۰۵ — https://tasnimnews.ir/3698546